Kombi Ateşleme Yapmıyor

Kombi ateşleme yapmıyorsa önce gazın gelip gelmediğine (ocağı yakarak), elektriğin ve basıncın yerinde olup olmadığına ve cihazın gerçekten ısı isteği alıp almadığına bakın; bu dördü tamamsa sorun ateşleme zincirindedir: kıvılcım çakan elektrot, onu besleyen trafo, gazı açan valf ya da bunları yöneten kart. Kombi ateşleyip birkaç saniye sonra sönüyorsa alev yanmış ama algılanamamıştır; şüpheli iyonizasyon elektrodu, düşük gaz basıncı, fan-baca hattı ya da prizdeki faz-nötr terslidir. Kombi sürekli ateşleme yapıp yanıp sönüyorsa alevle ilgili bir sorun yoktur, cihaz ısıyı taşıyamadığı için kendini kapatıp açmaktadır. Üç denemede yanmayan kombiye dördüncü kez reset atmayın.

Kombi Ateşleme Yapmıyorsa Ne Yapmalıyım: Servisten Önce Dört Kontrol

Ateşleme arızası çağrılarının önemli bir bölümü kombinin dışındaki bir nedenle kapanır: sayaç gazı kesmiştir, sigorta atmıştır, basınç düşmüştür ya da cihaz yaz modunda kaldığı için ısıtma isteği hiç oluşmamıştır. Bu dört kontrol beş dakika sürer ve teknisyenin boşuna gelmesini önler.

1. Ocağı yakın. Ocak yanmıyorsa ya da alev zayıf ve sarıysa gaz sorunu kombide değil hattadır: ön ödemeli sayaçta kredi bitmiş, sayacın deprem ya da aşırı akış emniyeti kapanmış ya da bölgede kesinti olabilir. Sayaç ekranında uyarı varsa gaz dağıtım şirketini arayın.
2. Kombinin ekranının yandığını ve dairenin kombi sigortasının açık olduğunu kontrol edin. Ekran karanlıksa ateşleme sorunu değil elektrik sorunu vardır; o tabloyu kombi çalışmıyor sayfasında ayırdık.
3. Manometreye bakın. İbre 0,5 barın altındaysa kombi güvenlik gereği ateşlemeye hiç geçmez; basıncı tamamlayınca çoğu cihaz kendiliğinden çalışır. Değerler ve su ekleme adımları kombi basıncı kaç olmalı sayfasında.
4. Isı isteğinin var olduğundan emin olun. Cihaz kış konumunda mı, oda termostatı istenen sıcaklığın üzerinde mi, bütün petek vanaları kapalı mı? İstek yoksa kombi "ateşlemiyor" değil "ateşlemesine gerek görmüyor" demektir. Mod ve ayarlar için kombi nasıl çalıştırılır sayfasına bakın.

Dördü de tamamsa ekranda ne yazdığını ve cihazın ne yaptığını gözlemleyin: hiç ses çıkmıyor mu, tık tık kıvılcım sesi geliyor ama alev yok mu, alev yanıp birkaç saniye sonra sönüyor mu, yoksa alev geliyor ve dakikada birkaç kez kesilip yeniden mi geliyor? Bu üç ayrı davranış aşağıdaki üç ayrı senaryoya karşılık gelir.

Kombi Hiç Ateşleme Yapmıyorsa Sebep Nedir: Gaz, Elektrot, Trafo, Gaz Valfi mi, Kart mı?

Hiç ateşlememek, kıvılcım anında ya kıvılcımın ya da gazın eksik olmasıdır. Fan dönüyor, kısa bir bekleme oluyor ve sonra cihaz alev hatasına düşüyorsa zincirin bir halkası kopuktur. Hangi halka olduğunu sesler ve zamanlama söyler.

Ateşleme zinciri şu sırayla işler: ısı isteği gelir, fan çalışır ve hava basınç anahtarı (prosestat) ya da fan devir sinyali havanın aktığını onaylar, kart ateşleme trafosuna enerji verir, trafo elektrotta birkaç saniye kıvılcım çaktırır, aynı anda gaz valfi açılır ve karışım tutuşur. Fan hiç dönmüyorsa kart ateşlemeye bile geçmez ve baca-fan grubu hatası verir; bu durum ateşleme arızası değildir, hava yolu arızasıdır. Fan dönüyor ama kıvılcım sesi duyulmuyorsa trafo ya da kartın trafoyu süren devresi şüphelidir. Kıvılcım duyuluyor ama alev yoksa gaz valfi açılmıyor, gaz hattında hava var ya da elektrot kıvılcımı yanlış yere çakıyordur.

Elektrot tarafında iki yaygın arıza vardır. Birincisi aşınma: her ateşlemede ucundan bir miktar metal gider, brülörle arası açılır ve kıvılcım zayıflar. İkincisi seramik izolatöründeki kılcal çatlak: kıvılcım brülöre değil gövdeye kaçar, ses duyulur ama gaz tutuşmaz. Gaz valfi tarafında ise bobin arızası, valfe giden kablonun soketinden çıkması ya da valfin önündeki filtrenin tıkanması görülür. Uzun süre kapalı kalmış ya da gaz kesintisinden yeni dönmüş hatta boruda hava birikmiş olabilir; bu durumda birkaç ateşleme denemesi havayı atar ve cihaz çalışır. Daha fazla deneme gerekiyorsa sorun havayla açıklanamaz.

Kart, bu zincirin son şüphelisidir ve ölçüm yapılmadan "kart yanmış" demek doğru değildir. Teknisyen trafoya gerilim gidip gitmediğini, valf bobininin direnç gösterip göstermediğini ve elektrot kablosunun kaçak yapıp yapmadığını ölçer; hepsi sağlamsa kart sorumludur. Bu parçaların gövde içindeki yerini ve birbirleriyle ilişkisini kombi parçaları ve görevleri sayfasında anlattık.

Kombi Ateşleme Yapıyor Sonra Sönüyorsa Alev Neden Tutmuyor?

Alev yanıyor ve birkaç saniye sonra kesiliyorsa gaz ve kıvılcım görevini yapmıştır; eksik olan kartın alevi "görmesi"dir. Kart, iyonizasyon elektrodu üzerinden alevin ilettiği çok küçük bir akımı ölçer; bu akım belirlenen sürede gelmezse güvenlik gereği gazı keser. Üç deneme sonunda cihaz kilitlenir ve alev hatası verir. Yani "ateşliyor sonra sönüyor" aslında "yanıyor ama kanıtlayamıyor" demektir.

En sık neden iyonizasyon elektrodunun kendisidir. Ucu isle ya da oksitle kaplanınca, brülöre göre konumu bozulunca ya da seramiği çatlayınca akım zayıf iletilir. Elektrot temizliği ve ayarı yıllık kombi bakımının standart maddesidir; bakımı atlanmış cihazlarda sezon başı ilk arıza çoğunlukla budur. İkinci neden düşük gaz basıncıdır: akşam saatlerinde mahallede tüketim artınca alev küçülür, elektrota ulaşamaz ve söner; gündüz sorunsuz çalışıp akşam sönen kombi bu tabloya uyar. Gaz valfinin çıkış basıncı yanlış ayarlıysa da aynı sonuç her saatte görülür.

Üçüncü neden prizdeki faz-nötr sırasıdır. İyonizasyon akımı topraklamaya göre ölçüldüğü için bazı modeller fiş ters takıldığında alevi algılayamaz; cihaz ateşler, iki üç saniye yanar, söner. Kombi yeni taşındıysa, priz değiştiyse ya da uzatma kablosuyla besleniyorsa fişi ters çevirip denemek masrafsız bir testtir. Topraklaması olmayan prizlerde de aynı sorun çıkar ve bu durum yalnızca ateşlemeyi değil kullanıcı güvenliğini de ilgilendirir.

Dördüncü grup hava ve baca tarafıdır. Baca ucuna rüzgâr vuruyorsa, baca borusu kısmen tıkalıysa ya da fan devri düşükse yanma havası yetmez, alev kararsızlaşır ve kart alevi kaybeder. Yoğuşmalı cihazlarda yoğuşma sifonu tıkandığında biriken su yanma odasının çıkışını kapatır; alev yanar, birkaç saniye içinde gurultuyla söner. Bu tablo kış ortasında, sifon suyunun dış hatta donmasıyla da ortaya çıkar. Sifon ve kondens hattının normal davranışını kombi tahliye borusu su akıtıyor sayfasında ayırdık.

Kombi Sürekli Ateşleme Yapıyor, Yanıp Sönüyorsa Neden Durmadan Çevrim Yapar?

Alev geliyor, bir iki dakika yanıyor, kesiliyor ve kısa süre sonra yeniden geliyorsa ortada alev arızası yoktur. Kombi ürettiği ısıyı taşıyamadığı için gidiş suyu çok hızlı ısınır, ayarlanan sıcaklığa ulaşır ve brülör kapanır; su hemen soğur, brülör yeniden açılır. Bu kısa çevrim gaz tüketimini artırır, elektrot ve gaz valfini yıpratır ve kullanıcıya "kombim sürekli ateşleme yapıyor" dedirtir.

Isıyı taşıyamamanın en sık nedeni debinin azlığıdır. Petek vanalarının çoğu kapalıysa, pompa yorgunsa, kombinin içindeki filtre çamurla tıkandıysa ya da ana eşanjörün kanalları kireçle daraldıysa sudan geçen ısı birkaç peteği ısıtmaya bile yetmeden kombiye geri döner. Kireçli eşanjörde buna kaynama sesi eşlik eder ve cihaz bazen limit termostatından aşırı ısınma hatası da verir. Tesisatta çamur varsa çözüm kombide değil tesisattadır; bu bağlantıyı petek temizleme sayfasında anlattık.

İkinci neden kapasite uyumsuzluğudur. Küçük bir daireye büyük kombi takıldığında cihaz en düşük kademesinde bile dairenin ihtiyacından fazla ısı üretir ve sürekli açılıp kapanır. Bu, arıza değil seçim hatasıdır; gidiş suyu sıcaklığını düşürmek ve mümkünse oda termostatı kullanmak çevrimi seyreltir ama tamamen bitirmez. Üçüncü neden termostatın yeridir: kombiye yakın, güneş alan ya da hava akımına açık bir termostat istenen sıcaklığa erken ulaşır ve cihazı sürekli kapatıp açar.

Sıcak su tarafında da benzer bir çevrim görülür. Kombi kimse musluk açmadığı hâlde kendi kendine ateşliyorsa ya akış sensörü takılı kalmıştır ya da bir batarya kartuşu sıcak hattan soğuk hatta su kaçırmaktadır; kombi bu hareketi musluk açılmış sanır. Bazı modellerde sıcak su ön ısıtma (konfor) işlevi açıkken cihazın arada bir kısa süre ateşlemesi ise tasarım gereğidir. Sıcak su tarafındaki akış ve sıcaklık sorunlarını kombiden sıcak su gelmiyor sayfasında ele aldık.

Kombi Ateşleme Arızasında Ses, Ekran ve Koku Hangi Parçayı İşaret Eder?

Üç senaryoyu ve alt nedenlerini ayırmanın en pratik yolu cihazı bir ateşleme denemesi boyunca dinlemek ve izlemektir. Aşağıdaki tablo gözlemi olası parçayla eşleştirir; "kendiniz" sütununda kapağı açmadan yapılabilecek işler vardır. Ekran kodlarının marka marka anlamına bu sayfada girmiyoruz, kodu yalnızca not edin.

Yanık koku, is kokusu ya da yanma odası kapağında kararma görüyorsanız tabloya bakmadan cihazı kapatın; bunlar yanmanın bozulduğunu gösterir ve ateşleme arızasından önce güvenlik konusudur.

Ateşlemeyen Kombiye Reset Atmak Ne Zaman Zarar Verir?

Reset, kilitlenen kombiye yeniden deneme hakkı verir; arızayı onarmaz. Kombi üç denemede alev tutturamayıp kilitlendiyse bir reset mantıklıdır, çünkü hatta biriken hava ya da anlık bir gaz basıncı dalgalanması o sırada geçmiş olabilir. İkinci ve üçüncü reset hâlâ sonuç vermiyorsa dördüncü resetin katkısı yoktur; her denemede gaz valfi açılıp kapanır, trafo yüklenir ve kart röleleri çalışır.

Resetin zararlı olduğu üç durum vardır. Birincisi baca ve fan hatasıdır: bu uyarı yanma gazlarının doğru atılamadığını söyler, reset atılarak çalıştırılan cihaz yanma ürünlerini odaya verebilir. İkincisi yanık koku ya da is eşliğinde gelen alev hatasıdır; yanma bozuktur ve her deneme yanma odasında birikmiş karışımı tutuşturabilir. Üçüncüsü ateşleme sırasında "pat" sesiyle gecikmeli tutuşmadır; bu, gazın birikip birden alev aldığını gösterir ve tekrarlanması brülör ve eşanjör contalarını zorlar.

Ekranda görünen kodu reset atmadan önce fotoğraflayın. Reset kodu siler ve teknisyen hangi arızanın yaşandığını yalnızca sizin tarifinizden öğrenir. Kodların hangi arıza grubuna düştüğünü kombi arızaları sayfasında topladık; marka bazında ayrıntılı açıklamalar ayrı sayfalarda hazırlanıyor.

Kombi Alev Almıyorsa Gaz Güvenliği İçin Nelere Dikkat Etmeli?

Ateşleme arızası gaz kokusuyla birlikte geliyorsa arıza ikinci plandadır. Gaz vanasını kapatın, pencereleri açın, hiçbir elektrik düğmesine, zile ya da kombinin kendi tuşlarına dokunmayın, daireyi havalandırıp gaz dağıtım şirketinin acil hattını arayın. Kombi servisi ancak gaz güvenliği sağlandıktan sonra devreye girer.

Koku yoksa da birkaç kural geçerlidir. Kombi her başarısız denemeden sonra gazı keser; hermetik cihazlarda fan ön süpürmeyle yanma odasını temizler, bu yüzden tek tek denemeler gaz biriktirmez. Ama arka arkaya onlarca reset bu güvenlik payını zorlar. Gaz valfine, gaz rekoruna ya da sayaca el sürmeyin; bir rekoru elle sıkmak bile kaçak başlatabilir. LPG ile çalışan kombilerde tüp ya da tank seviyesi düşünce aynı "ateşliyor sonra sönüyor" tablosu görülür; regülatör ve hortum kontrolü de gaz tarafına aittir.

Bacalı (hermetik olmayan) eski cihazlarda ateşleme sorunlarına baş ağrısı ya da bulantı eşlik ediyorsa cihazı kapatıp ortamı havalandırın; bu, yanma gazlarının odaya döndüğünün işareti olabilir ve servis gelene kadar kombi çalıştırılmaz.

Demirdöküm, Baymak ve Diğer Markalarda Kombi Ateşleme Arızası Farklı mı?

Ateşleme zinciri bütün markalarda aynıdır: istek, fan, kıvılcım, gaz, alev algılama. Demirdöküm ve Baymak adlarının bu aramada öne çıkması, iki markanın Türkiye'deki cihaz sayısının fazla olmasındandır; arızanın mekaniği Vaillant, Bosch, ECA, Buderus, Viessmann, Airfel, Protherm ya da Ferroli'de farklı işlemez. Farklılık, cihazın arızayı nasıl gösterdiğinde ve kullanıcının nereye basacağındadır.

Bazı modeller alev hatasını ekranda harf-rakam kodu olarak yazar, bazıları yalnızca kırmızı bir ışıkla ya da yanıp sönen alev simgesiyle gösterir. Reset tuşu kimi cihazda ayrı bir düğme, kimisinde ekrandaki alev simgesine birkaç saniye basılı tutmaktır; kimisinde ise cihazı açıp kapatmak reset yerine geçer. Kullanım kılavuzunuzun arıza bölümü bu farkı söyler; kılavuz yoksa modelin adını ve ekrandaki görüntüyü servise iletmek yeterlidir.

Yaş farkı marka farkından daha belirleyicidir. On yılı geçmiş konvansiyonel cihazlarda ateşleme trafosu ve mekanik gaz valfi, yeni yoğuşmalı cihazlarda ise iyonizasyon elektrodu, fan devir kontrolü ve sifon daha sık öne çıkar. Pendik gibi sahil kesimi eski, iç kesimi yeni yapılaşmış ilçelerde aynı günde iki ayrı kuşağın ateşleme arızasına gidebiliyoruz; araçta her iki kuşağın elektrot ve trafo tipi birlikte taşınır.

Kombi Ateşleme Yapmadığında Ne Zaman Servis Çağırmalı?

Kullanıcı tarafında kalan işler bellidir: ocak testi, sigorta ve ekran kontrolü, basıncı tamamlama, mod ve termostat ayarı, fişi ters çevirme, petek vanalarını açma, kodu fotoğraflama ve en fazla üç reset. Bunların ötesindeki her şey kapağın arkasındadır. Elektrot, trafo, gaz valfi, iyonizasyon ölçümü, fan ve sifon işleri hem gaz hem 230 volt hattıyla iç içe yürür ve ölçü aleti gerektirir; kullanıcı işi değildir.

Şu durumlarda beklemeden arayın: üç resetten sonra hâlâ kilitleniyorsa, alev hatasına yanık koku, is ya da baca-fan uyarısı eşlik ediyorsa, ateşleme sırasında pat sesi geliyorsa, cihaz yalnızca belirli saatlerde sönüyorsa (gaz basıncı ölçümü gerekir), kombi musluk kapalıyken kendi kendine ateşliyorsa ya da kısa çevrime kaynama sesi eşlik ediyorsa. Ekran tamamen karanlıksa ya da cihaz hiç tepki vermiyorsa bu sayfanın konusu dışındasınız; kombi çalışmıyor sayfası o senaryoları ele alır.

Servis geldiğinde ateşleme arızasında izlenen sıra şudur: önce gaz giriş basıncı ve elektrik beslemesi ölçülür, sonra elektrotlar sökülüp bakılır, iyonizasyon akımı okunur, fan ve baca hattı kontrol edilir; kart en son değerlendirilir. Bu sıra sayesinde sağlam bir kart yanlış yere değişmez. Sürecin genel işleyişini ve ücretin hangi aşamada söylendiğini kombi servisi sayfasında anlattık.

Kombi Ateşleme Sorunu Yaşayanların Sorduğu Sorular

Kombi ateşleme yapmıyor, kendim elektrotu temizleyebilir miyim?

Hayır. Elektrotlar yanma odasının içinde, gaz valfinin ve 230 volt trafonun yanındadır; sökülmesi kapağın ve çoğu modelde yanma odası kapağının açılmasını gerektirir. Yanlış takılan elektrot kıvılcımı gövdeye kaçırır ya da conta oturmazsa yanma gazı dışarı sızar. Elektrot temizliği yıllık bakımın parçasıdır ve servise bırakılır.

Kombi ateşleme yapıyor sonra sönüyor, bu tehlikeli mi?

Cihaz alevi algılayamayınca gazı kendi kestiği için bu davranışın kendisi tehlike yaratmaz; güvenlik sistemi görevini yapıyordur. Tehlike, kullanıcı onlarca kez reset atarak sistemi zorladığında ya da sönmeye yanık koku ve is eşlik ettiğinde başlar. Üç denemeden sonra cihazı kapatıp servise bırakmak doğru davranıştır.

Kombi neden sürekli ateşleme yapar, gaz faturasını artırır mı?

Evet, artırır. Her ateşlemede brülör ön süpürme ve tutuşma için verimsiz bir evreden geçer; dakikada birkaç kez tekrarlanan çevrim, aynı ısıyı kesintisiz üretmekten daha fazla gaz yakar. Buna elektrot ve gaz valfinin erken yıpranması eklenir. Çevrimin nedeni çoğunlukla düşük debi ya da kapasite fazlasıdır ve çözülebilir.

Kombi alev almıyor ama ocak yanıyor, sorun kesin kombide mi?

Büyük olasılıkla evet, ama bir istisna vardır: gaz basıncı ocağı yakacak kadar varken kombinin valfini güvenle açacak kadar olmayabilir. Bu özellikle akşam saatlerinde ve üst katlarda görülür. Ocağın alevi normalden küçük ve sarımsıysa basınç düşüklüğü, alev normalse kombi içindeki ateşleme zinciri şüphelidir.

Kombi yanıyor sönüyor ama hata kodu vermiyor, neden?

Kısa çevrimde cihaz arıza görmez; ayarlanan sıcaklığa ulaştığı için normal şekilde kapanır ve soğuyunca yeniden açılır. Bu yüzden ekranda kod yoktur. Kod yokluğu arızanın olmadığı anlamına gelmez; debi, kireç, kapasite ya da termostat yeri gibi nedenler cihazın kendi algısında "normal" sayılır.

Kiracıyım, ateşleme arızasının onarımını kim öder?

Elektrot temizliği gibi bakım kapsamındaki küçük işler yerleşik uygulamada kiracıya, trafo, gaz valfi ya da kart gibi parça değişimleri cihazın yıpranması sayıldığından mal sahibine düşer. Kira sözleşmesindeki bakım-onarım maddesi belirleyicidir. Servis raporunun hangi parçanın neden değiştiğini yazması bu ayrımı netleştirir.

Dört kontrolü yaptınız, kodu fotoğrafladınız ve kombi hâlâ ateşlemiyorsa sağ alttaki Servisi Ara düğmesine basın ya da iletişim sayfasından bize yazın; cihazın hangi senaryoda olduğunu söylemeniz teknisyenin doğru elektrot ve trafo tipiyle gelmesini sağlar. İstanbul kombi servisi olarak Ataşehir'den Anadolu Yakası'nın tamamına çıkıyoruz; Kartal gibi sahil rüzgârının baca ucunu zorladığı ilçelerde alev kaybı çağrıları kış ortasında belirgin biçimde artar. Bu yazı kombi rehberinin parçasıdır; ateşleme dışındaki arızalar için oradaki diğer yazılara bakabilirsiniz.